De sirocco: de wind die de Sahara naar Europa brengt
Uit het zuiden komt warme lucht met stof erin, soms met orkaankracht. Wie in de Alpen oranje sneeuw ziet liggen, kijkt naar woestijn.
De meeste winden in dit deel van de wereld komen van zee of van de bergen. De sirocco komt uit de woestijn.
Het is een mediterrane wind die uit de Sahara komt en die in Noord-Afrika en Zuid-Europa orkaankracht kan bereiken.
Wat hij meeneemt
Wind boven een woestijn heeft weinig tegen te houden. Er staat geen begroeiing die het oppervlak vasthoudt, en er ligt fijn materiaal dat bij voldoende kracht de lucht in gaat.
Daardoor is de sirocco niet alleen warm maar ook zichtbaar. Hij vervoert stof, en dat stof legt zich neer waar de lucht zijn last verliest: op auto's, op ramen, op gevels, en in de bergen op de sneeuw. Een oranje of roodachtige waas over een skihelling in de Alpen is Sahara die is komen overwaaien.
Dat is geen curiositeit maar een transportlijn. Mineraal materiaal verplaatst zich over duizenden kilometers, en wat in Noord-Afrika van het oppervlak verdwijnt, komt in Europa naar beneden.
Waarom hij zo drukkend voelt
De sirocco vertrekt droog en komt zelden droog aan. Onderweg steekt hij de Middellandse Zee over, en boven dat warme water neemt hij vocht op.
Het resultaat is lucht die warm en vochtig tegelijk is. Dat is precies de combinatie die mensen als benauwd ervaren: het lichaam koelt af door verdamping, en verdampen gaat slecht in lucht die al vol vocht zit.
Daar komt de kracht bij. Een storm die je afkoelt is draaglijk; een storm die warm is en waarvan je plakkerig wordt, is uitputtend. In de landen waar hij langskomt is de sirocco dan ook niet de wind waar men naar uitkijkt.
De plaats in het rijtje
Daarmee is het vierde type compleet in deze reeks. De mistral daalt en blijft koud. De foehn daalt en wordt warm. De bora stort koud naar beneden met orkaankracht. En de sirocco komt horizontaal aan, warm, vochtig en vuil.
Wat ze gemeen hebben is dat ze alle vier zijn genoemd, en dat is geen toeval. Een wind krijgt pas een eigen naam als hij regelmatig terugkomt, herkenbaar is en gevolgen heeft waar mensen rekening mee moeten houden.
De naam sirocco gaat terug op het Arabische šurūq, dat met het opkomen van de zon te maken heeft, dus met het oosten. Ook hier is de wind benoemd naar waar hij vandaan komt.
Wat je ermee kunt
Voor een reiziger is de sirocco vooral een waarschuwing vooraf. Hij kondigt zich aan met een lucht die melkachtig wordt in plaats van helder, met zicht dat afneemt zonder dat er bewolking is, en met een temperatuur die stijgt terwijl het niet zonniger wordt.
Wie dat ziet en op een eiland in de Middellandse Zee zit, kan erop rekenen dat veerboten het zwaarder krijgen. En wie een auto buiten heeft staan, kan er de volgende ochtend een dun laagje woestijn op verwachten.